309
حكمت نامه پيامبر اعظم صلَّي الله عليه و آله و سلّم - جلد دهم

مَن دَعا لِظالِمٍ بِالبَقاءِ ، فَقَد أحَبَّ أن يُعصَى اللّهُ فى أرضِهِ . ۱ هر كس براى ماندگارى ستمگرى دعا كند، دوست دارد كه خداوند در زمين، نافرمانى شود .
و اگر دعا ، براى هدايت آنها باشد ، بى فايده است ؛ زيرا آنها قابليت هدايت ندارند و چنين دعايى ، چه بسا تبعات سياسى ـ اجتماعى زيانبارى نيز داشته باشد .
حديث ديگرى از ايشان روايت شده است كه مى فرمايد :
يَأتى عَلَى النّاسِ زَمانٌ يَدعو فيهِ المُؤمِنُ لِلعامَّةِ ، فَيَقولُ اللّهُ تَعالى : اُدعُ لِخاصَّةِ نَفسِكَ أستَجِب لَكَ فَأَمَّا العامَّةُ فَإِنّى عَلَيهِم ساخِطٌ . ۲ زمانى فرا مى رسد كه در آن، مؤمن براى همگان دعا مى كند . خداوند متعال مى فرمايد : «براى خودت دعا كن تا درخواستت را اجابت كنم ؛ همانا من از همگان خشمگين هستم» .
اين حديث، هر چند از نظر سندْ ضعيف است؛ ليكن اگر ناظر به جامعه اى باشد كه غالب افرادش ستمكارند و روى از حق برتافته اند ، مضمون آن ، ايرادى ندارد ؛ زيرا «إِنَّ اللَّهَ لَا يُغَيِّرُ مَا بِقَوْمٍ حَتَّى يُغَيِّرُواْ مَا بِأَنفُسِهِمْ ؛ ۳ خداوند، آنچه را كه از آنِ قومى است، تغيير نمى دهد، تا وقتى كه خودشان آن را دگرگون سازند» .
بر اين اساس ، اولياى خداوند ، نه تنها براى حاميان باطل و دشمنان حق و عدالتْ دعا نمى كردند؛ بلكه گاه آنان را نفرين مى كردند .

1.بحار الأنوار: ج ۷۵ ص ۳۳۴ ح ۶۹ .

2.حلية الأولياء : ج ۶ ص ۱۷۵ ، كنز العمّال : ج ۱۱ ص ۱۹۱ ح ۳۱۱۷۶ .

3.. الرعد : ۱۱ .


حكمت نامه پيامبر اعظم صلَّي الله عليه و آله و سلّم - جلد دهم
308

آيا نديده اى كه در ميان روايات مربوط به پيامبر صلى الله عليه و آله كه پيشواى اهل جلالت است ، چنين آمده كه هر گاه قوم كافر ، ايشان را آزار مى داد و آزار را به نهايت مى رساند ، پيامبر صلى الله عليه و آله مى گفت : «خدايا! قوم مرا ببخشاى . آنان نادان اند»؟
آيا حديث عيسى عليه السلام را نديده اى كه : «همچون خورشيد باش كه بر نيك و بد ، يكسان مى تابد»؟ و سخن پيامبرمان را نديده اى كه : «نيكى را ، هم به اهلش و هم به نااهل انجام بده . اگر او اهل خير نيست ، تو اهل خير باش»؟
اين آيه شريف ، مقام آنان را كه به بدكاران نيكى مى كنند ، برتر مى داند : «لَا يَنْهَـكُمُ اللَّهُ عَنِ الَّذِينَ لَمْ يُقَـتِلُوكُمْ فِى الدِّينِ وَ لَمْ يُخْرِجُوكُم مِّن دِيَـرِكُمْ أَن تَبَرُّوهُمْ وَ تُقْسِطُواْ إِلَيْهِمْ إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الْمُقْسِطِينَ ۱ ؛ خداوند ، شما را نهى نمى كند از اين كه به آنان كه بر سر دين با شما نجنگيدند و شما را از سرزمين خودتان بيرون نكردند ، نيكى و عدل و داد كنيد . همانا خداوند ، دادگران را دوست مى دارد» . و همين بس كه محمّد صلى الله عليه و آله ، به عنوان «رحمت براى جهانيان» برانگيخته شده است . ۲
بنا بر اين، دعا براى هدايت افراد گم راه، نه تنها نكوهيده نيست؛ بلكه ممدوح است . البته مغفرت طلبيدن براى آنان تا وقتى كه عقايد خود را تصحيح نكرده اند، صحيح نيست .
و امّا معاندان ، نه تنها دعا براى آنان ممدوح نيست؛ بلكه مذموم و ممنوع است ؛ بلكه نفرين فرستادن بر آنان، لازم و ضرورى است ؛ زيرا دعا كردن در حقّ معاندان با حق و عدل ، اگر براى دنياى آنها (مانند سلامت و طول عمرشان) باشد ، در واقع ، براى گسترش كفر و شرك و ظلم و فساد در زمين است، چنان كه از پيامبر خدا روايت شده است كه :

1.ممتحنه : آيه ۸ .

2.الإقبال : ج ۱ ص ۳۸۴ .

  • نام منبع :
    حكمت نامه پيامبر اعظم صلَّي الله عليه و آله و سلّم - جلد دهم
    سایر پدیدآورندگان :
    جمعي از پژوهشگران
    تعداد جلد :
    14
    ناشر :
    انتشارات دارالحدیث
    محل نشر :
    قم
    تاریخ انتشار :
    01/01/1386
    نوبت چاپ :
    اول
تعداد بازدید : 6683
صفحه از 547
پرینت  ارسال به