بيان

1.در النهاية ى ابن اثير (ج۴ ص۵۲) آمده است : از همين قبيل است حديثى كه مى گويد : «ايشان از خوردن چند ميوه با هم نهى فرمود ، مگر آن كه هر كسى از همراه خود اجازه بخواهد» . در احاديث ، واژه «قِران» و گاه واژه «اِقران» روايت شده ، كه روايت نخست ، درست تر است و آن ، بدين معناست كه شخص ، خرما را دوتا دوتا با هم بخورد. پيامبر صلى الله عليه و آله از آن روى از چنين كارى نهى فرموده كه كارى آزمندانه و موجب ناديده انگاشتن حقّ فرد يا افراد همراه و هم سفره و يا موجب ضرر و زيان آنان مى شود. و نيز گفته شده است: پيامبر صلى الله عليه و آله از آن روى از اين كار نهى فرموده كه مردم در سختى زندگى مى كردند و غذاى كمى در اختيار داشتند و در چنين وضعى ، با اندك ، روزگار مى گذراندند. بنا بر اين، چون براى خوردن غذايى گرد هم مى آمدند ، برخى خود را بر ديگران مقدّم مى داشتند و در اين ميان ، امكان داشت كسانى كه گرسنه ترند ، دو تا دوتا خرما بردارند يا لقمه هاى بزرگ برگيرند. بدين سبب ، مردم را چنين راهنمايى فرمود كه براى اين كار ، اجازه بگيرند تا ديگران رضايت داشته باشند. از همين قبيل است حديث جبله ، كه در آن مى گويد: «در جمع هيئت عراقيان در مدينه بوديم و ابن زبير به ما خوراك خرما مى داد. گاه ابن عمر از كنار ما مى گذشت و مى گفت: خرماها را دوتا دوتا مخوريد ، مگر آن كه هر كس از برادر خويش اجازه بگيرد». اين ، بدان سبب بود كه آنان بر آن خرما ملكيّتى مشترك داشتند و چنين كارى از سوى هر يك از آنان ، موجب ضرر و زيان بر ديگرى بود. همانند اين حديث ، درباره اصحاب صُفّه نيز (از ابو هريره) روايت شده است (ر. ك : بحار الأنوار : ج ۶۶ ص ۱۲۰ ـ ۱۲۲).

1.المحاسن ، ج ۲ ، ص ۲۲۶ ، ح ۱۶۸۲ ، بحار الأنوار ، ج ۶۶ ، ص ۱۱۸ ، ح ۳.