531
حكمت نامه پيامبر اعظم صلَّي الله عليه و آله و سلّم - جلد پنجم

۲ / ۵

نهى از رَهبانيت و حرام شمردن حلال خدا

قرآن

«اى كسانى كه ايمان آورده ايد! چيزهاى پاكيزه اى را كه خدا براى [ استفاده ]شما حلال كرده، حرام مشماريد و از حد مگذريد، كه خدا از حدگذرندگان را دوست نمى دارد» .

«[ اى پيامبر ] بگو: زيورهايى را كه خدا براى بندگانش پديد آورده، و [ نيز ]روزى هاى پاكيزه را چه كسى حرام گردانيده؟ بگو: اين [ نعمت ها ] در زندگى دنيا ، براى كسانى است كه ايمان آورده اند و روز قيامت [ نيز ] خاصّ آنان است . اين گونه ، آيات [ خود ]را براى گروهى كه مى دانند ، به روشنى بيان مى كنيم. بگو : پروردگار من ، فقط زشتكارى ها را ، چه آشكارش [ باشد ] و چه پنهان ، و گناه و ستم ناحق را حرام گردانيده است و [ نيز ] اين كه چيزى را شريك خدا سازيد كه دليلى بر [ حقّانيت ] آن نازل نكرده ، و اين كه چيزى را كه نمى دانيد ، به خدا نسبت دهيد» .

«آن گاه به دنبال آنان ، پيامبران خود را پى در پى آورديم و عيسى پسر مريم را در پى [ آنان ]آورديم و به او انجيل عطا كرديم، و در دل هاى كسانى كه از او پيروى كردند ، رأفت و رحمت نهاديم ؛ و [ امّا ] رَهبانيتى (ترك دنيايى) كه از پيش خود در آوردند ، ما آن را برايشان مقرّر نكرديم ، مگر براى آن كه كسب خشنودى خدا كنند . با اين حال ، آن را ـ چنان كه حقّ رعايت آن بود ـ منظور نداشتند. پس پاداش كسانى از ايشان را كه ايمان آورده بودند ، بدانها داديم ، و[ لى ]بسيارى از آنان دست خوش انحراف اند» .

حديث

۳۸۶۱.مجمع البيانـ به نقل از ابن مسعود ـ: من در تَرك پيامبر خدا ، بر الاغى سوار بودم . ايشان فرمود: «اى پسرِ امّ عبد! آيا مى دانى كه چرا بنى اسرائيل ، رهبانيت را پديد آوردند؟» .
گفتم: خدا و پيامبرش داناترند .
فرمود: «بعد از عيسى عليه السلام ، شاهان بر بنى اسرائيل چيره شدند و گنهكارى پيشه كردند. مؤمنان ، به خشم آمدند و با آنان به جنگ برخاستند ؛ ولى اهل ايمان ، سه بار شكست خوردند ، به طورى كه تنها شمارى اندك از ايشان ، باقى ماندند. پس گفتند: اگر اينان بر ما چيره آيند ، نابودمان مى كنند و ديگر طرفدارى براى دين ، باقى نمى ماند كه به آن دعوت كند. بياييد در زمين ، پراكنده شويم تا خداوند ، پيامبرى را كه عيسى عليه السلام وعده آمدنش را داده است ، برانگيزد. مقصودشان محمّد صلى الله عليه و آله بود. پس، در غارهاى كوه ها پراكنده شدند و رهبانيت را پديد آوردند. عدّه اى از ايشان به دين خويش ، پايدار ماندند و برخى به كفر گراييدند».
سپس اين آيه را تلاوت كرد: «و رهبانيتى (ترك دنيايى) كه از پيشِ خود در آوردند ، ما آن را برايشان مقرّر نكرديم ، مگر براى آن كه كسب خشنودى خدا كنند . با اين حال، آن را چنان كه حقّ رعايت آن بود ، منظور نداشتند» .
سپس فرمود: «اى پسر امّ عبد! آيا مى دانى رهبانيّت امّت من چيست؟» .
گفتم: خدا و پيامبرش داناترند .
فرمود: «هجرت ، جهاد ، نماز ، روزه ، حج و عمره» .


حكمت نامه پيامبر اعظم صلَّي الله عليه و آله و سلّم - جلد پنجم
530

۲ / ۵

النَّهيُ عَنِ التَّرَهُّبِ وتَحريمِ ما أحَلَّ اللّهُ

الكتاب

« يَـأَيُّهَا الَّذِينَ ءَامَنُواْ لَا تُحَرِّمُواْ طَيِّبَـتِ مَآ أَحَلَّ اللَّهُ لَكُمْ وَلَا تَعْتَدُواْ إِنَّ اللَّهَ لَا يُحِبُّ الْمُعْتَدِينَ » . ۱

« قُلْ مَنْ حَرَّمَ زِينَةَ اللَّهِ الَّتِى أَخْرَجَ لِعِبَادِهِ وَ الطَّيِّبَـتِ مِنَ الرِّزْقِ قُلْ هِىَ لِلَّذِينَ ءَامَنُواْ فِى الْحَيَوةِ الدُّنْيَا خَالِصَةً يَوْمَ الْقِيَـمَةِ كَذَ لِكَ نُفَصِّلُ الأَْيَـتِ لِقَوْمٍ يَعْلَمُونَ * قُلْ إِنَّمَا حَرَّمَ رَبِّىَ الْفَوَ حِشَ مَاظَهَرَ مِنْهَا وَمَابَطَنَ وَالإِْثْمَ وَ الْبَغْىَ بِغَيْرِ الْحَقِّ وَأَن تُشْرِكُواْ بِاللَّهِ مَا لَمْ يُنَزِّلْ بِهِ سُلْطَـنًا وَأَن تَقُولُواْ عَلَى اللَّهِ مَا لَا تَعْلَمُونَ » . ۲

« ثُمَّ قَفَّيْنَا عَلَى ءَاثَـرِهِم بِرُسُلِنَا وَ قَفَّيْنَا بِعِيسَى ابْنِ مَرْيَمَ وَ ءَاتَيْنَـهُ الْاءِنجِيلَ وَ جَعَلْنَا فِى قُلُوبِ الَّذِينَ اتَّبَعُوهُ رَأْفَةً وَ رَحْمَةً وَ رَهْبَانِيَّةً ابْتَدَعُوهَا مَا كَتَبْنَـهَا عَلَيْهِمْ إِلَا ابْتِغَآءَ رِضْوَ نِ اللَّهِ فَمَا رَعَوْهَا حَقَّ رِعَايَتِهَا فَـاتَيْنَا الَّذِينَ ءَامَنُواْ مِنْهُمْ أَجْرَهُمْ وَ كَثِيرٌ مِّنْهُمْ فَـسِقُونَ » . ۳

الحديث

۳۸۶۱.مجمع البيان عن ابن مسعود :كُنتُ رَديفَ رَسولِ اللّه صلى الله عليه و آله عَلى حِمارٍ فَقالَ : يَابنَ اُمِّ عَبدٍ ، هَل تَدري مِن أينَ أحدَثَت بَنو إسرائيلَ الرَّهبانِيَّةَ ؟ فَقُلتُ : اللّهُ ورَسولُهُ أعلَمُ !
فَقالَ : ظَهَرَت عَلَيهِمُ الجَبابِرَةُ بَعدَ عيسى عليه السلام يَعمَلونَ بِمَعاصِي اللّهِ ، فَغَضِبَ أهلُ الإِيمانِ فَقاتَلوهُم، فَهُزِمَ أهلُ الإِيمانِ ثَلاثَ مَرّاتٍ ، فَلَم يَبقَ مِنهُم إلَا القَليلُ ، فَقالوا : إن ظَهَرنا لِهؤُلاءِ ۴ أفنَونا ولَم يَبقَ لِلدّينِ أحَدٌ يَدعو إلَيهِ ، فَتَعالَوا نَتَفَرَّق فِي الأَرضِ إلى أن يَبعَثَ اللّهُ النَّبِيَّ الَّذي وَعَدَنا بِهِ عيسى عليه السلام ؛ يَعنونَ مُحَمَّدا صلى الله عليه و آله ، فَتَفَرَّقوا في غيرانِ الجِبالِ وأحدَثوا رَهبانِيَّةً ، فَمِنهُم مَن تَمَسَّكَ بِدينِهِ ، ومِنهُم مَن كَفَرَ . ثُمَّ تَلا هذِهِ الآيَةَ : «وَ رَهْبَانِيَّةً ابْتَدَعُوهَا مَا كَتَبْنَـهَا عَلَيْهِمْ» إلى آخِرِها .
ثُمَّ قالَ : يَابنَ اُمِّ عَبدٍ ، أتَدري ما رَهبانِيَّةُ اُمَّتي ؟ قُلتُ : اللّهُ ورَسولُهُ أعلَمُ ! قالَ : الهِجرَةُ ، وَالجِهادُ ، وَالصَّلاةُ ، وَالصَّومُ ، وَالحَجُّ ، وَالعُمرَةُ . ۵

1.المائدة : ۸۷.

2.الأعراف : ۳۲ و ۳۳.

3.الحديد : ۲۷.

4.في بحار الأنوار «إن ظَهَرَنا هؤلاءِ» .

5.مجمع البيان : ج ۹ ص ۳۶۶ ، بحار الأنوار : ج ۱۴ ص ۲۷۷ ؛ تفسير القرطبي : ج ۱۷ ص ۲۶۵ نحوه .

  • نام منبع :
    حكمت نامه پيامبر اعظم صلَّي الله عليه و آله و سلّم - جلد پنجم
    سایر پدیدآورندگان :
    جمعي از پژوهشگران
    تعداد جلد :
    14
    ناشر :
    انتشارات دارالحدیث
    محل نشر :
    قم
    تاریخ انتشار :
    01/01/1386
    نوبت چاپ :
    اول
تعداد بازدید : 5445
صفحه از 564
پرینت  ارسال به