401
حكمت نامه پيامبر اعظم صلَّي الله عليه و آله و سلّم - جلد یازدهم

ج ـ افتخار خداوند به اهل عرفات

۸۹۳۱.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله :غروب عرفه، خداوندْ به وسيله اهل عرفه، بر فرشتگان ، افتخار مى كند و مى فرمايد : «به بندگانم بنگريد كه ژوليده و غبارآلود ، نزد من آمده اند!». ۱

۸۹۳۲.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله :خداوند ، بر اهل عرفاتْ نعمت داده ، به وسيله آنان، بر فرشتگانْ مباهات مى كند و مى فرمايد : «اى فرشتگان من! به بندگانم بنگريد كه ژوليده و غبارآلود ، از هر راه دورى، راه سپرده اند و آمده اند . شما را گواه مى گيرم كه دعايشان را مستجاب كردم ، خواسته شان را بر آوردم ، خطا كارشان را به خاطرِ نيكوكارشان بخشيدم و به نيكوكارشان، هر چه كه [از من] خواست، عطاكردم؛ جز تبعاتى را كه ميان خودشان دارند(حقّ الناس)».

۸۹۳۳.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله :در هيچ روزى به اندازه روز عرفه ، خداوندْ بندگان را از آتش دوزخ ، آزاد نمى كند . همانا خداوند نزديك مى شود و بر فرشتگان ، مباهات مى كند و مى فرمايد : «اينها چه مى خواهند ؟» .

د ـ كوچ از عرفات

قرآن

«بر شما گناهى نيست كه [ در سفر حج، ]فضل پروردگارتان ( يعنى : روزى خويش ) را بجوييد. پس چون از عرفات كوچ كرديد، خدا را در مشعر الحرام ياد كنيد. و يادش كنيد كه شما را هدايت فرمود ، هر چند كه پيش تر ، از گم راهان بوديد» .

حديث

۸۹۳۴.سنن أبى داوودـ به نقل از ابن عبّاس ـ: پيامبر خدا ، با آرامش ، در حالى كه اُسامه پشت سرش سوار بود ، از عرفاتْ كوچ كرد وفرمود: «اى مردم! آرامش داشته باشيد .
نيكى ، آن نيست كه اسب و شتر را تند برانيد».
پس مَركب پيامبر صلى الله عليه و آله را نديدم كه گام هايش را به تاخت ، بالا آورَد و بدَوَد ، تا آن كه به «جمع» ۲ رسيد .

1. در نقل ديگرى، اضافه دارد : « غبارآلود ، از هر راه دور . شما را گواه مى گيرم كه آنان را آمرزيدم» .

2. امام صادق عليه السلام فرمود: به مَشعَر ، «جمع» گفته مى شود ، چون در آن جا، آدم عليه السلام بين نماز مغرب و عشا جمع كرد؛ و «اَبطَح» گفته مى شود ، چون آدم عليه السلام مأمور شد كه در مسيلِ مشعر، تا طلوع صبح بمانَد، و سپس مأمور شد كه از كوهِ مشعر ، بالا رود و چون خورشيد بر او تابيد ، به گناهش اعتراف كند . لذا آدم عليه السلام چنان كرد و اين اعتراف ، سنّتى در ميان فرزندانش قرار داده شد. سپس آدم عليه السلام قربانى كرد و خداوند ، آتشى از آسمان فرستاد و قربانىِ آدم عليه السلام را گرفت.


حكمت نامه پيامبر اعظم صلَّي الله عليه و آله و سلّم - جلد یازدهم
400

ج ـ مُباهاةُ اللّه ِ بِأَهلِ عرفات

۸۹۳۱.رسول اللّه صلى الله عليه و آله :إنَّ اللّه َ عز و جل يُباهي مَلائِكَتَهُ عَشِيَّةَ عَرَفَةَ بِأَهلِ عَرَفَةَ فَيَقولُ : اُنظُروا إلى عِبادي أتَوني شُعثًا غُبرًا . ۱

۸۹۳۲.عنه صلى الله عليه و آله :إنَّ اللّه َ تَطَوَّلَ عَلى أهلِ عَرَفاتٍ يُباهي بِهِمُ المَلائِكَةَ ، يَقولُ : يا مَلائِكَتي ، اُنظُروا إلى عِبادي شُعثًا غُبرًا ، أقبَلوا يَضرِبونَ إلَيَّ مِن كُلِّ فَجٍّ عَميقٍ ، فَاُشهِدُكُم أنّي قَد أجَبتُ دُعاءَهُم ، وشَفَّعتُ رَغبَتَهُم ، ووَهَبتُ مُسيئَهُم لِمُحسِنِهِم ، وأعطَيتُ مُحسِنَهُم جَميعَ ما سَأَلَ ( ني) ، غَيرَ التَّبِعاتِ الَّتي بَينَهُم . ۲

۸۹۳۳.عنه صلى الله عليه و آله :ما مِن يَومٍ أكثَرَ أن يُعتِقَ اللّه ُ فيهِ عَبدًا مِنَ النّارِ مِن يَومِ عَرَفَةَ ، وإنَّهُ لَيَدنو ثُمَّ يُباهِي المَلائِكَةَ فَيَقولُ : ما أرادَ هؤُلاءِ ؟ ۳

د ـ الإِفاضَةُ مِن عَرَفاتٍ

الكتاب

« لَيْسَ عَلَيْكُمْ جُنَاحٌ أَن تَبْتَغُواْ فَضْلاً مِّن رَّبِّكُمْ فَإِذَآ أَفَضْتُم مِّنْ عَرَفَـتٍ فَاذْكُرُواْ اللَّهَ عِندَ الْمَشْعَرِ الْحَرَامِ وَاذْكُرُوهُ كَمَا هَدَاكُمْ وَإِن كُنتُم مِّن قَبْلِهِ لَمِنَ الضَّآلِّينَ » . ۴

الحديث

۸۹۳۴.سنن أبي داوود عن ابن عَبّاس :أفاضَ رَسولُ اللّه ِ صلى الله عليه و آله مِن عَرَفَةَ ، وعَلَيهِ السَّكينَةُ ورَديفُهُ اُسامَةُ ، وقالَ : أيُّهَا النّاسُ ، عَلَيكُم بِالسَّكينَةِ ، فَإِنَّ البِرَّ لَيسَ بِإيجافِ الخَيلِ والإِبِلِ ، فَما رَأَيتُها رافِعَةً يَدَيها عادِيَةً حَتّى أتى جَمعًا . ۵

1. مسند ابن حنبل : ج ۲ ص ۶۹۲ ح ۷۱۱۱ عن عبداللّه بن عمرو بن العاص وراجع الكافي : ج ۴ ص ۲۶۱ ح ۳۷ ، بحار الأنوار : ج ۹۹ ص ۱۳ ح ۴۲ .

2. مسند أبي يعلى : ج ۴ ص ۱۴۷ ح ۴۰۹۲ عن أنس بن مالك وراجع بحار الأنوار : ج ۹۹ ص ۲۵۹ .

3. السنن الكبرى : ج ۵ ص ۱۹۲ ح ۹۴۸۰ عن عائشة .

4. البقرة : ۱۹۸.

5. سنن أبي داوود : ج ۲ ص ۱۹۰ ح ۱۹۲۰ ؛ المحاسن : ج ۲ ص ۶۵ ح ۱۱۸۰ عن الإمام الصادق عليه السلام وفيه : سمّيت الجمع لأنّ آدم جمع فيها بين الصلاتين : المغرب والعشاء ، وسمّي الأبطح لأنّ آدم اُمر أن يتبطّح في بطحاء جمع ، فتبطّح حتّى انفجر الصبح ، ثمّ اُمر أن يصعد جبل جمع ، واُمر إذا طلعت عليه الشمس أن يعترف بذنبه ، ففعل ذلك آدم ، وإنّما جعل اعترافًا ليكون سنّة في ولده ، فقرّب قربانًا ، فأرسل اللّه نارًا من السماء فقبضت قربان آدم عليه السلام .

  • نام منبع :
    حكمت نامه پيامبر اعظم صلَّي الله عليه و آله و سلّم - جلد یازدهم
    سایر پدیدآورندگان :
    جمعي از پژوهشگران
    تعداد جلد :
    14
    ناشر :
    انتشارات دارالحدیث
    محل نشر :
    قم
    تاریخ انتشار :
    01/01/1386
    نوبت چاپ :
    اول
تعداد بازدید : 4559
صفحه از 549
پرینت  ارسال به