فصل چهارم : شهادت در داورى
۴ / ۱
تشويق به شهادت دادن
قرآن
«و آنان (نمازگزاران حقيقى) كسانى هستند كه بر شهادت هاى خود ايستاده اند» .
«و دو تن [ مرد ] عادل را از ميان خود گواه گيريد، و گواهى را براى خدا به پا داريد» .
حديث
۹۹۰۱.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله :كسى كه براى زنده كردن حقّ يك نفر مسلمان، شهادت حقّ بدهد ، روز قيامت در حالى آورده مى شود كه نور چهره اش تا جايى كه چشمْ كار مى كند، ديده مى شود و خلايق او را به نام و نَسَب مى شناسد .
۴ / ۲
نهى از خوددارى از شهادت دادن
قرآن
«اى كسانى كه ايمان آورده ايد! هر گاه به وامى تا سررسيدى معيّن، با يكديگر معامله كرديد، آن را بنويسيد. و بايد نويسنده اى [ صورت معامله را ] بر اساس عدالت، ميان شما بنويسد. و هيچ نويسنده اى نبايد از نوشتن خوددارى كند؛ همان گونه [ و به شكرانه آن ]كه خدا او را آموزش داده است. و كسى كه بدهكار است، بايد املا كند، و او ( نويسنده ) بنويسد و از خدا كه پروردگار اوست، پروا كند، و از آن، چيزى نكاهد. پس اگر كسى كه حق بر ذمّه اوست، سفيه يا ناتوان است يا خود نمى تواند املا كند، پس ولىّ او بايد با [ رعايت ]عدالت، املا كند. و دو شاهد از مردانتان را به شهادت بطلبيد. پس اگر دو مرد نبودند، مردى را با دو زن، از ميان گواهانى كه [ به عدالت آنان ]رضايت داريد، [ گواه بگيريد ] تا [ اگر ] يكى از آن دو [ زن ]فراموش كرد، [ زنِ ] ديگر، وى را يادآورى كند. و چون گواهان احضار شوند، نبايد خوددارى ورزند. و از نوشتنِ آن [ بدهى ] ، چه خُرد باشد، چه بزرگ ، ملول نشويد، تا سررسيدش [ فرا رسد ]. اين كار (نوشتنِ) شما، نزد خدا عادلانه تر، و براى شهادتْ استوارتر، و براى اين كه دچار شك نشويد، [ به احتياط ] نزديك تر است، مگر آن كه داد و ستدى نقدى باشد كه آن را ميان خود [ دست به دست ] برگزار مى كنيد . در اين صورت، بر شما گناهى نيست كه آن را ننويسيد. و [ در هر حال، ] هر گاه داد و ستد كرديد، گواه بگيريد. و هيچ نويسنده و گواهى نبايد زيان ببيند، و اگر چنين كنيد، از نافرمانىِ شما خواهد بود. و از خدا پروا كنيد . و خدا [ بدين گونه ] به شما آموزش مى دهد ؛ و خدا به هر چيزى داناست» .
