1.امام خمينى قدس سره در تحرير الوسيلة چنين اظهار مى فرمايد: «از اصل حرمت نگاه و لمس ميان مرد و زن نامحرم، مقام درمان ، آن هم در صورتى كه همجنس وجود نداشته باشد ، استثنا مى شود، مثل گرفتن نبض در صورتى كه اين كار با ابزارى از قبيل درجه و همانند آن امكانپذير نباشد، يا همانند رگزنى، حجامت، درمان شكستگى و كارهايى از اين قبيل و نيز مقام ضرورت، از اين قبيل كه نجات شخص از غرق شدن يا از آتش ، متوقّف بر نگاه كردن و لمس كردن باشد. اما اگر ضرورت تنها نگاه كردن يا فقط لمس كردن را اقتضا كند و آن ديگرى را اقتضا نداشته باشد يا علاج ، متوقّف بر يكى از اينها باشد ، به همان اندازه كه اضطرار است ، بسنده مى شود. در مورد اضطرار نيز بايد به مقدار اضطرار بسنده كرد و نه انجام دادن آن فعل ديگرى كه اضطرار ندارد ، جايز است و نه تعدّى از آن» .

1.قرب الإسناد ، ص ۲۲۷ ، ح ۸۸۷ ، بحار الأنوار ، ج ۱۰۴ ، ص ۳۳ ، ح ۸ .

2.البقرة : ۱۷۳ .

3.الأنعام : ۱۱۹ .

4.الجامع الصغير ، ج ۲ ، ص ۵۸۸ ، ح ۸۵۸۱ ، كنز العمّال ، ج ۱۰ ، ص ۵۲ ، ح ۲۸۳۱۸ كلاهما نقلاً عن أبي نعيم في الطبّ عن أبي هريرة.

5.في بحار الأنوار : «الخبيث» بدل «الخبيثة».

6.طبّ الائمّة لابني بسطام ، ص ۶۲ عن إسماعيل بن محمّد ، بحار الأنوار ، ج ۶۲ ، ص ۸۷ ، ح ۱۳ .