53
دانشنامه احاديث پزشكي - جلد اوّل

۱ / ۵

شفا از خداوند است

قرآن

«چون بيمار شوم ، او (خداوند) شفايم مى دهد»

حديث

۲۲.الطبّ النبوى :ابراهيم خليل عليه السلام گفت: پروردگارا! درد از كيست؟
[خداوند] فرمود: «از من».
پرسيد: پس درمان از كيست؟
فرمود: «از من».
پرسيد: پس طبيب چه كاره است؟
فرمود: «مردى است كه دارو به دست او فرستاده شده است».

۲۳.امام صادق عليه السلام :در گذشته ، پزشك ، «معالج» ناميده مى شد. در آن روزگاران ، موسى بن عمران عليه السلام پرسيد: پروردگارا! درد از كيست؟
فرمود: «از من».
پرسيد: پس درمان از كيست؟
فرمود: «از من».
پرسيد: پس مردم با معالج چه مى كنند؟
فرمود: «او به اين كار ، دل آنان را خوش و خرسند مى سازد. پس از همين روى ، او را طبيب ۱ نام نهادند».

1.متن عربى منتخب مؤلف ، چنين است «يطيب بذلك أنفسهم فسمّى الطبيب لذلك». مؤلّف در پاورقى با نظر به اين عبارت ، به نقل از علاّمه مجلسى چنين آورده است: مقصود آن نيست كه واژه طبيب از ريشه «طيب» مشتق شده است ؛ چرا كه يكى از اين دو واژه ، يعنى واژه طبيب ، از ريشه مضاعف و ديگرى از ريشه معتلّ است؛ بلكه مقصود آن است كه ناموَر شدن طبيب به اين نام ، نه به دليل درمان بيمارى هاى جسم است ، بلكه بدان علّت است كه دل را از انديشه و اندوه ، درمان مى كند و خوش و خرسند مى سازد. در برخى نسخه ها هم به جاى «يطيّب» ، «يطبّب» آمده است. ريشه «طبّ» به معناى وفق و مدارا در كار و لطف ورزيدن است و طبيب را از آن روى طبيب ناميده اند كه با مدارا و با تدبير لطيف خود ، اندوه را از دل مى گيرد؛ امّا شفاى بدن به طبيب تعلّق ندارد (بحارالأنوار ، ج ۶۲ ، ص ۶۲ ، با تغييرى اندك. همچنين ، ر . ك: مرآة العقول ، ج ۲۵ ، ص ۱۹۹) .


دانشنامه احاديث پزشكي - جلد اوّل
52

۱ / ۵

الشِّفاءُ مِنَ اللّهِ

الكتاب :

« وَ إِذَا مَرِضْتُ فَهُوَ يَشْفِينِ » . ۱

الحديث :

۲۲.الطبّ النبوي :إنَّ إبراهيمَ الخَليلَ عليه السلام قالَ : يا رَبِّ ، مِمَّنِ الدّاءُ؟
قالَ : مِنّي .
قالَ : فَمِمَّنِ الدَّواءُ؟
قالَ : مِنّي .
قالَ : فَما بالُ الطَّبيبِ؟
قالَ : رَجُلٌ اُرسِلَ الدَّواءُ عَلى يَدِهِ . ۲

۲۳.الإمام الصادق عليه السلام :كانَ يُسَمَّى الطَّبيبُ : «المُعالِجَ» ، فَقالَ موسَى بنُ عِمرانَ : يا رَبِّ ، مِمَّنِ الدّاءُ ؟ قالَ : مِنّي .
قالَ : فَمِمَّنِ الدَّواءُ؟
قالَ : مِنّي .
قالَ : فَما يَصنَعُ النّاسُ بِالمُعالِجِ ؟
قالَ : يُطَيِّبُ بِذلِكَ أنفُسَهُم فَسُمِّيَ الطَّبيبَ لِذلِكَ . ۳

1.الشعراء : ۸۰ .

2.الطبّ النبويّ لابن قيّم ، ص ۱۷ .

3.علل الشرائع ، ص ۵۲۵ ، ح ۱ عن أحمد بن أبي عبد اللّه البرقي بإسناده ، الاعتقادات ، ص۱۱۶ ، الكافي ، ج ۸ ، ص ۸۸ ، ح ۵۲ ، تنبيه الخواطر ، ج ۲ ، ص ۱۳۶ كلاهما عن زياد بن أبي الحلال نحوه ، بحار الأنوار ، ج ۶۲ ، ص ۶۲ ، ح ۱ و۲ .

  • نام منبع :
    دانشنامه احاديث پزشكي - جلد اوّل
    سایر پدیدآورندگان :
    مرتضي خوش نصيب، محمّد تقي سبحاني نيا، رسول افقي، احمد سعادت فر، حسين صابري
    تعداد جلد :
    2
    ناشر :
    انتشارات دارالحدیث
    محل نشر :
    قم
    تاریخ انتشار :
    02/01/1383
    نوبت چاپ :
    اول
تعداد بازدید : 9210
صفحه از 712
پرینت  ارسال به