آن كه بيمار است ، زيانبار باشد .
رابعا : غذا براى جان انسان و يا جامعه نبايد مَفسده داشته باشد . توضيح ، اين كه : ممكن است غذايى حلال باشد و براى جسم هم زيانبار نباشد ، ليكن چگونگىِ مصرف آن ، براى جان و يا جامعه مفسده داشته باشد (مانند : غذا خوردن در ظروف طلا و نقره ، يا غذا خوردن از سفره اى كه مشروبات الكلى در آن قرار دارد) . خوردن اين گونه غذاها نيز در اسلام ، ممنوع شناخته شده است .

دو . دو وعده غذا خوردن در شبانه روز

در روايات اسلامى ، براى تداوم سلامت و شادابى انسان ، خوردن دو وعده غذا در صبح و شام ، توصيه شده است . اهل بهشت نيز كه در دار السلام ، جاويد هستند ، در همين دو وعده ، غذا مى خورند : «وَ لَهُمْ رِزْقُهُمْ فِيهَا بُكْرَةً وَ عَشِيًّا ؛ ^۱ و در بهشت ، هر صبح و شام ، روزى آنان آماده است» .

سه . توصيه به كم خورى

پيشوايان دين ، ضمن تأكيد بر كم خورى ، منافع فراوانى براى آن ذكر كرده اند ؛ مانند : تداوم سلامت بدن ، صفاى انديشه ، نورانيّت دل ، رهايى از دام شيطان ، بهره گيرى از ملكوت هستى ، نزديكى به خداوند متعال و استفاده بهتر از عبادت پروردگار .

چهار . خطر پُرخورى

بر عكس ، پُرخورى ، از منظر احاديث ، به شدّت نكوهيده است . پُرخورى ، از سلامت مى كاهد ، و شهوت را مى افزايد ، بدن را بدبو مى كند و زمينه را براى انواع بيمارى هاى جسمى و روحى ، فراهم مى سازد . پُرخورى ، جوهر نفْس را تباه

رهنمودهاى اسلام در اين زمينه ، فوق العاده مهم و ارزشمندند و با در نظر گرفتن عصر صدور آنها ، معجزه علمىِ پيشوايان دين ، محسوب مى شوند . در اين باره ، توجّه به دو نكته ، داراى اهمّيت است :
۱ . رهنمودهاى اسلام درباره خوردن ، تنها سلامت جسم را تضمين نمى كنند ؛ بلكه تضمين كننده سلامتِ هم جسم و هم جان انسان هستند .
۲ . از آن جا كه عقل و علم ، بر همه رازهاى آفرينش احاطه ندارند ، چه بسا حكمت برخى از رهنمودهاى اسلام براى دانش امروز ، مجهول باشد ؛ ولى بى ترديد ، اين ، به معناى بى دليل بودن آن رهنمودها نيست ، چنان كه فلسفه شمارى از احكام اسلام ، در گذشته مجهول بود و امروزه علم به راز آنها پى برده است .
و اينك ، اشاره اى كوتاه به آن رهنمودها :

يك . مهم ترين رهنمود

نخستين و مهم ترين رهنمود اسلام درباره موادّ غذايىِ مورد مصرف ، اين است كه «حلال» باشند ، بدين معنا كه :
اوّلاً : آنچه انسان مصرف مى كند ، بايد از راه مشروع ، تهيّه شده باشد . غذايى كه از راه نامشروع و تجاوز به حقوق ديگران تهيّه گردد ، هر چند ممكن است براى سلامت جسم ، ضرر نداشته باشد ؛ امّا بى ترديد براى سلامت روان ، زيانبار است .
ثانيا : غذاى انسان بايد از «طيّبات (آنچه پاك است)» تهيّه شده باشد . بر اساس اين رهنمود ، انسان نبايد غذاهايى را كه طبع توده مردم ، از آن نفرت دارد ، يا اسلام ، خوردن آن را ممنوع دانسته (مانند : گوشت مردار يا گوشت حيوانات حرام گوشت) مصرف كند ، هر چند كه تجاوز به حقوق ديگران نباشد .
ثالثا : غذا براى كسى كه مصرف كننده است ، نبايد زيانبار باشد . توضيح ، اين كه : ممكن است غذايى ، براى يك نفر مفيد باشد ؛ امّا براى ديگرى ، به دليل