25
روایات حضرت عبدالعظیم حسنی سلام‌اللّٰه ‌علیه از حضرت امیرالمومنین علی علیه السلام در منابع خطی یمن

۰.و فرمود: دانش، دو گونه است: دانش فطری (استعداد موروثی) و دانش آموختنی. و اگر دانش فطری نباشد، هیچ کدام از دانش‌های آموختنی‏ سودی نخواهند داشت.

۰.[۲۰] وَقَالَ علیه السّلام: مَنْ عَرَفَ الْحِكْمَةَ لَمْ يَصْبِرْ عَنِ الازْدِيَادِ مِنْهَا.۱

۰.و فرمود: هر کس حکمت را شناخت، هرگز برای آموختنِ بیشترِ آن از پای نخواهد نشست.

۰.[۲۱] وَقَالَ علیه السّلام: الجَمَالُ فِي اللِّسَانِ، وَالكَمَالُ فِي العَقْلِ.۲

۰.و فرمود: زیبایی در زبان است و کمال، در عقل.

۰.[۲۲] وَقَالَ علیه السّلام: كُلُّ مُخْتَارٍ لِنَفْسِهِ صَلَاحاً فَهُوَ فَاسِدٌ مُفْسِدٌ؛ إذْ لَا صَلَاحَ إلَّا فِي أدَبِ اللّهِ عز و جل.۳

۰.و فرمود: هر کس به دنبال انتخاب خوبی‌‌ای برای خود باشد [و بپندارد که اراده او کافی است]، باعثِ تباهی خود و دیگران خواهد شد؛ چرا که هیج خوبی‌ای نیست مگر آن که خداوند عز و جل آن را برای تربیت انسان اراده کرده است.

۰.[۲۳] وَقَالَ علیه السّلام: الفِسْقُ سُقُوطٌ فِي الهِمَّةِ، وَكَلَبٌ فِي الطَّبِيعَةِ.۴

1.. كنز الفوائد، ج‏۱، ص۳۱۹؛ أعلام الدین، ص۸۵.

2.. كنز الفوائد، ج‏۱، ص۲۰۰؛ تحف العقول، ص۳۶؛ بهجة المجالس، ج‏۲، ص۵۸؛ ربیع الأبرار، ج‏۵، ص۲۰۱.

3.. مانند این حدیث را در هیچ منبع دیگری نیافتم. امیدوارم آن را درست قرائت کرده باشم و تصحیفی نیز به آن، راه نیافته باشد.

4.. شرح نهج البلاغة، ابن ابی الحدید، ج‏۲۰، ص ۲۵۶.


روایات حضرت عبدالعظیم حسنی سلام‌اللّٰه ‌علیه از حضرت امیرالمومنین علی علیه السلام در منابع خطی یمن
24

۰.و فرمود: بر شما باد به طلب دانش؛ چرا که طلب کردنِ (خواستنِ) آن، واجب است و جستجوی فراوان در پی آن، مستحب است،۱ و دانش، موجب برقراری پیوند بین برادران دینی، و نشانه‏ای از جوان‌مردی، و تحفه‏ای در مجلس‌ها، و همراهی در سفر، و همدمی در غربت است.

۰.[۱۸] وَ قَالَ علیه السّلام: العِلْمُ خَيْرٌ مِنَ المَالِ؛ العِلمُ يَحْرُسُكَ وَ أنْتَ تَحْرُسُ المَالَ، وَ العِلْمُ حَاكِمٌ وَ المَالُ مَحْكُومٌ عَلَيْهِ.۲

۰.و فرمود: دانش، بهتر از مال است: دانش، تو را [از گرفتاری‌های دنیا و آخرتْ] نگاه می‌دارد؛ ولی این تو هستی که مال را [از تباه شدنْ] نگاه می‌داری، و دانش، فرمانرواست؛ ولی مال، فرمانبر است.۳

۰.[۱۹] وَقَالَ علیه السّلام: العِلْمُ عِلْمَانِ: مَطْبُوعٌ وَمَسْمُوعٌ، وَلَا يَنْفَعُ مَسْمُوعٌ إِذَا لَمْ يَكُنْ مَطْبُوعٌ.۴

1.. در پاورقی تحقیق عربی کتاب، مفصل توضیح داده ام که چون واژه‌های «طلب»و «بحث» در این جا در کنار هم آمده‌اند و دو حکم متفاوت دارند، باید اختلاف معنایی قابل توجهی داشته باشند و چنین اختلافی باید در ترجمه منعکس شود. با توجه به پژوهشی که در معنای این دو واژه صورت گرفت، باید طلب به معنای «خواستن» و بحث به معنای «کاویدن بسیار و جستجوی عمیق» باشد.

2.. الخصال، ج‏۱، ص ۱۸۶؛ نهج البلاغة، ص ۴۹۶؛ الأمالی الخمیسیة، ج‏۱، ص ۸۸؛ تیسیر المطالب، ص ۲۰۳.

3.. در ترجمه این حکمت، از ترجمه فیض الاسلام بهره برده‌‌ام. ترجمه و شرح نهج البلاغة، فیض الإسلام، ج‏۶، ص ۱۱۵۶.

4.. نهج البلاغة، ص۵۳۴؛ ربیع الأبرار، ج‏۴، ص۸۶؛ المفردات، راغب، ص ۵۷۷؛ التذكرة الحمدونیة، ج‏۳، ص۲۳۵.

  • نام منبع :
    روایات حضرت عبدالعظیم حسنی سلام‌اللّٰه ‌علیه از حضرت امیرالمومنین علی علیه السلام در منابع خطی یمن
    موضوع :
    موضوع
    تعداد جلد :
    1
    ناشر :
    انتشارات دارالحدیث
    محل نشر :
    قم
    تاریخ انتشار :
    13/09/1400
    نوبت چاپ :
    اول
تعداد بازدید : 1520
صفحه از 64
پرینت  ارسال به