۱۷۵۹ . شرح حديث «العلم نقطة كثّرها الجاهلون»(فارسى)

از: مؤلف ناشناخته

نسخه ها:

۱۰۰۷۲ . تهران ، دانشگاه تهران: ۷۳۶۵ ، نستعليق ، بدون نام كاتب ، سده ۱۲ و ۱۳ق ، رساله دهم مجموعه ، «۱ ـ ۱۲ هامش» ۱۲ برگ [فهرست دانشگاه تهران: ۱۶/۵۲۳].

۱۷۶۰ . شرح حديث «العلماء ثلاثة» ^۱ (عربى)

از: حسين بن ابراهيم تنكابنى متخلص به مغفور ( ۱۱۰۵ ق)

شرحى است كوتاه بر اين عبارت مشهور:
«العلماء ثلاثة: عالم باللّه غير عالم بامر اللّه و عالم بامر اللّه غير عالم باللّه و عالم بهما جميعا» .
اين عبارت حديث نيست بلكه گفته سفيان ثورى است ولى در فهرست با عنوان شرح حديث العلماء ثلاثة معرفى شده است . شهيد ثانى در منية المريد اين عبارت را با عنوان قال بعض المحققين نقل نموده است . ولى در مصادر اهل سنت تصريح شده كه اين عبارت از سفيان ثورى است . ^۲
[رياض العلماء: ۳/۱۱۴؛ طبقات أعلام الشيعة ، قرن ۱۲: ص۱۹۱] آغاز: بسمله نقل الشيخ الفاضل العامل ناهج مسالك الورع و اليقين قدوة المجتهدون زين الملة و الدين العاملى طاب ثراه فى بعض رسائله عن بعض المحققين أنه قال : العلماء ثلاثة: عالم باللّه .
انجام: . . . فمثل العالم باللّه و بأمر اللّه كمثل الشمس لا يزيد و لا ينقص و مثل العالم باللّه فقط كمثل القمر يزيد تارة و ينقص اخرى و مثل العالم بأمر اللّه كمثل السراج يحترق نفسه و يضى ء غيره . انتهى .

۱۷۵۷ . شرح حديث «العلم نقطة كثّره الجاهلون» (نقطة القدسية)(عربى)

منسوب به: محمد بن محمد طوسى ، خواجه نصيرالدين (۶۷۲ ق)

شرح كوتاهى است بر حديثى كه از على عليه السلام نقل شده است: «العلم نقطة كثرها الجاهلون» ^۱ . در ابتداى آن شارح عنوان نموده كه به آستان على عليه السلام رفتم و چيزها در آنجا در باره اين حديث علوى بر من ظاهر شد . سپس به روش فلسفى و عرفانى آن را شرح كرده است .
مرحوم دانش پژوه در فهرست دانشگاه ، مؤلف اين رساله را محمد بن محمد بن محمد طوسى الهى ذكر نموده است .
[كشف الحجب و الأستار: ص ۵۸۸ ؛ الذريعة: ۲۴/۲۹۳ ؛ احوال و آثار خواجه نصير الدين طوسى ، محمد تقى مدرس رضوى : ص ۵۸۴] آغاز: بسمله شرق نور الإلهية فتجلى لأعيان الماهية و ألبسها.

نسخه ها:

۱۰۰۶۹/۱ . تهران ، دانشگاه تهران: ۹۳۸ ، آغاز: برابر نمونه ، تعليق ، بدون نام كاتب ، بدون تاريخ كتابت ، رساله دوم مجموعه [فهرست دانشگاه تهران: ۳/۴۶۵].
۱۰۰۷۰/۲ . كتاب خانه شخصى (داراى ۲۳۰ نسخه): ۱۳۱ ، عنوان معرفى: رساله در شرح حديث العلم نقطة ، آغاز: مشرق نور الهداية لأعيان الماهية ، بدون نام كاتب ، بدون تاريخ كتابت ، نسخه قديمى و كهن [مجله نور علم: ۵۴/۹۶].

۱۷۵۸ . شرح حديث «العلم نقطة كثّرها الجاهلون»(عربى)

از: احمد بن زين الدين احسايى ، شيخ (۱۲۴۱ ق)

شرحى است بر حديث مذكور كه در محرم ۱۲۱۴ ق تأليف شده است .

نسخه ها:

۱۰۰۷۱ . تهران ، دانشكده الهيات: ۶۳۷د ، بدون نام كاتب ، بدون تاريخ كتابت ، رساله نهم مجموعه ، «۱۱۲ر ـ ۱۱۹ر» ۸ برگ [فهرست الهيات تهران: ۱/۳۴۳].