۶. اصول اربعمئة
اِتان کُلبِرگ
ترجمه مرتضي کريمينيا
دانشمندان اماميّه در بيان آغاز نگارش متون خود، از دو گونه آثار قديمي ياد ميکنند. نخست، آثار خودِ ائمّه، از قبيل کتاب مشهور نهج البلاغة منسوب به علي بن ابيطالب عليه السلام ، صحيفة سجاديه منسوب به امام زينالعابدين عليه السلام ، و نوشتههاي متعدد منسوب به امام جعفر صادق عليه السلام و امام رضا عليه السلام .۱ موضوع وثاقت اين آثار امري است که همچنان نيازمند بررسي است. گونة دوم آثار، مجموعههايي از احاديث اماميهاند که با عنوان بجا و شايسته أصل (جمعِ آن: اصول، به معناي منبع)، شهرت يافتهاند. در اين مقاله، به بررسي ويژگيها و اهمّيّت اين اصول خواهيم پرداخت.۲
1.. GALS, I, ۷۰۵; GAS, I, ۵۲۶-۳۱, ۵۳۵ff.
نيز نگاه کنيد به: ميرداماد، الرواشح السماوية، تهران، ۱۳۱۱ ق، ص ۹۹.
2.. براي بحثي دربارة اصول نگاه کنيد به: الذريعة، ج ۲، ص ۱۲۵ ـ ۱۶۷؛ ج ۲۴، ص ۱۴۷ و بعد، همان جلد، ص ۳۱۵ ـ ۳۱۸؛ حسين الجلالي، دراسة حول الأصول الأربعمئة، تهران، ۱۳۹۴ ق، که نام آن در الذريعة، ج ۲۴، ص ۱۴۸ هم آمده است (بنگريد به ضميمة همين مقاله)؛ مقالة [عبد الجواد] فلاطوري به آلماني با اين مشخصات:
A. Falaturi, "Die Zwolfer-Schia aus der sicht eines Schiiten: Probleme ihrer Untersuchung", Festschrift Werner Caskel, ed. E. Graf, Leiden, ۱۹۶۸, pp. ۶۲-۹۵, at pp. ۶۴f,
و منابع ذکر شده در آنجا و مقالة ب، اِسکارچيا اَمورِتي به ايتاليايي در زير:
B. Scarcia Amoretti, “L’introduzione al-Qamzs ar-rigal di Tustari, per una guida alla lettura dei testi prosopografici imamiti”, Cahiers d’onomastique arabe, Paris, ۱۹۷۹, pp.۳۷-۴۹, at pp.۴۰ f.
