با زنان مشورت نكنيد ؛ زيرا در آنان ضعف ، سستى و ناتوانى است . ^۱

شايد سبب حساسيت سخنان اميرمؤمنان عليه السلام آن باشد كه از يك سو نهج البلاغه كتابى است كه بسيارى از اهل دانش و نيز توده هاى اجتماعى به آن مراجعه مى كنند و بسيارى از اين مضامين در اين كتاب ، گرد آمده است . از سوى ديگر ، امام على عليه السلام در نهج البلاغه در مقام شخصيتى كه بر كرامت انسانى ، عدالت و ارزش هاى متعالى تأكيد ورزيده ، شناخته شده است ، و صدور چنين سخنانى از وى ، شگفت آور مى نمايد . به هر رو ، اين حساسيت و پرسش بايد در سطحى عام تر ، مطمح نظر و تأمل قرار گيرد .
دو . رفتار اميرمؤمنان عليه السلام و ساير پيشوايان دينى ، هيچ گونه تنقيص و ملامتى را درباره زنان نشان نمى دهد ؛ نه در منزلت انسانى و نه در موقعيت اجتماعى و ديگر ساحت هاى حيات بشر .

سيره امام على

اينك به اجمال ، نمونه هايى از سيره امام على عليه السلام را برمى شماريم :

۱.هنگامى كه خليد بن كاس ، حاكم نيشابور ، با پادشاه ايران مى رزمد و وى را مغلوب مى سازد ، دختر او را به اسارت گرفته ، نزد اميرمؤمنان عليه السلام روانه مى كند . وقتى دختر كسرى بر حضرت وارد مى شود ، به امام عليه السلام پيشنهاد ازدواج مى دهد و حضرت امتناع مى كند . مسلمانى ايرانى تبار از امام على عليه السلام مى خواهد كه او را به ازدواج وى درآورد . حضرت در پاسخ مى فرمايد : «او اختياردار زندگى خود است» . سپس به او رو مى كند و مى گويد : «هر جا مى خواهى برو و با هر كه دوست دارى ازدواج كن» . ^۲

۲.امام باقر عليه السلام مى فرمايد :روزى على عليه السلام به هنگام گرمى هوا به خانه

شهادت ، در قرآن آمده است :
پس اگر دو مرد نبودند ، مردى را با دو زن از ميان گواهانى كه به آنان رضايت داريد ، گواه بگيريد تا اگر يكى از آن دو زن فراموش كرد ، زن ديگر ، وى را يادآورى كند . ^۱
و نيز در مسئله نابرابرى ارث ، خداوند فرموده است :
خداوند به شما درباره فرزندانتان سفارش مى كند : سهم پسر ، چون سهم دو دختر است . ^۲
همچنين روايت هاى نقصان عقل ، با سندهاى متفاوت در سخنان پيامبر اسلام آمده است :

۰.رسول خدا بر گروهى از زنان مى گذشت ، ايستاد و فرمود :اى گروه زنان ! نديدم كم خردان و كم دينانى كه خرد مردان را چون شما زنان بربايند . ^۳

با مضمون يادشده ، احاديثى فراوان از رسول خدا صلى الله عليه و آله در منابع حديثى شيعه و اهل سنّت گزارش شده است . ^۴ در منع از مشورت با زنان نيز از پيامبر و امام صادق عليه السلام احاديثى نقل شده است . براى نمونه :

۰.هنگامى كه پيامبر صلى الله عليه و آله عزم جنگ داشت ، زنانش را فرا مى خواند ، با آنان مشورت مى كرد و آن گاه مخالفت مى ورزيد . ^۵

۰.امام صادق عليه السلام مى فرمود :