۸۰۹.مكارم الأخلاق از وشيكه :على را ديدم كه از بالاى نافش لنگى بربسته ، آن را تا نيمه ساق پايش كشيده ، در دست تازيانه اى برگرفته ، در بازار مى گشت و مى فرمود: «خداى را پروا كنيد و پيمانه را تمام نهيد» ؛ گويى مشغول آموزشِ كودكان بود .

۸۱۰.مكارم الأخلاق از عبداللّه بن عبّاس :آن گاه كه ابن عبّاس از بصره بازگشت و همراهِ مال ، به كوفه درآمد ، اميرالمؤمنين عليه السلام را ديد كه در بازار ايستاده ، ندا برآورده است: «اى مردم! از امروز به بعد ، هر كس را بيابيم كه ماهى سلورى بى فَلس ، ماهى در آب مرده ، و مارماهى بفروشد ، با اين تازيانه ـ نام تازيانه اش سِبتِيَّه بود ـ مجازات مى كنيم» .
ابن عبّاس مى گويد: «امام را سلام گفتم ؛ پاسخم داد و فرمود: ابن عبّاس! مال چه شد؟ گفتم: همين جا است ، اى اميرالمؤمنين! سپس مال را نزد وى بردم ؛ مرا نزديك خواند و مرحبايم گفت .
آن گاه ، كسى آمد كه شمشير وى را همراه داشت و قيمت آن را هفت درهم اعلان مى كرد . امام فرمود: «اگر مرا از بيت المال مسلمانان ، حتّى به اندازه بهاى درخت مسواكى سهم بود ، شمشيرم را نمى فروختم!» پس آن را فروخت و براى خود پيراهنى به چهار درهم خريد و دو درهم را صدقه داد و مرا تا سه روز با يك درهم ميهمان فرمود» .

۸۱۱.فضائل الصّحابه از ابومطر بصرى :وى گواه بوده است كه على به سراى خرمافروشان رفت و كنيزى را ديد كه نزد خرمافروشى مى گريد . فرمود: «تو را چه شده است؟» گفت: «او قدرى خرما به بهاى يك درهم به من فروخت ؛ امّا صاحب من آن را بازگرداند ، و اينك وى آن را بازپس نمى گيرد» .
امام فرمود : «اى صاحب خرما! خرمايت را بگير و درهم وى را به او بازپس ده ؛ كه او خدمتكار است و خود اختيارى ندارد» . وى على را بازپس زد . مسلمانان به او گفتند: «مى دانى كه را باز پس زدى؟» گفت «نه!» گفتند : «او اميرالمؤمنين است» . وى خرماى آن كنيز را بازستاند و درهمش را بازپس داد .
[آن گاه ، به امام] گفت: «دوست مى دارم كه از من خشنود باشى» . فرمود : «هر گاه حقوق مردم را ادا كنى ، چه بسيار از تو خشنود مى شوم!»

۸۰۹.مكارم الأخلاق عن وشيكة :رَأَيتُ عَلِيّا عليه السلاميَتَّزِرُ فَوقَ سُرَّتِهِ ، ويَرفَعُ إزارَهُ إلى أنصافِ ساقَيهِ ، وبِيَدِهِ دِرَّةٌ ، يَدورُ فِي السّوقِ يَقولُ: اِتَّقُوا اللّهَ وأوفُوا الكَيلَ ؛ كَأَنَّهُ مُعَلِّمُ صِبيانٍ . ^۱

۸۱۰.مكارم الأخلاق عن عبد اللّه بن عبّاس :لَمّا رَجَعَ [ابنُ عَبّاسٍ] مِنَ البَصرَةِ وحَمَلَ المالَ ودَخَلَ الكوفَةَ ، وَجَدَ أميرَ المُؤمِنينَ عليه السلام قائِما فِي السّوقِ وهُوَ يُنادي بِنَفسِهِ : مَعاشِرَ النّاسِ ، مَن أصَبناهُ بَعدَ يَومِنا هذا يَبيعُ الجِرِّيَّ وَالطّافِيَ وَالمارماهيَ عَلَوناهُ بِدِرَّتِنا هذِهِ ـ وكانَ يُقالُ لِدِرَّتِهِ : السِّبتِيَّةُ ـ .
قالَ ابنُ عَبّاسٍ : فَسَلَّمتُ عَلَيهِ ، فَرَدَّ عَلَيَّ السَّلامَ ، ثُمَّ قالَ : يَابنَ عَبّاسٍ ، ما فَعَلَ المالَ ؟ فَقُلتُ : ها هُوَ يا أميرَ المُؤمِنينَ ، وحَمَلتُهُ إلَيهِ ، فَقَرَّبَني ورَحَّبَ بي .
ثُمَّ أتاهُ مُنادٍ ومَعَهُ سَيفُهُ يُنادي عَلَيهِ بِسَبعَةِ دَراهِمَ ، فَقالَ : لَو كانَ لي في بَيتِ مالِ المُسلِمينَ ثَمَنُ سِواكِ أراكٍ ما بِعتُهُ ، فَباعَهُ وَاشتَرى قَميصا بِأَربَعَةِ دَراهِمَ لَهُ ، وتَصَدَّقَ بِدِرهَمَينِ ، وأضافَني بِدِرهَمٍ ثَلاثَةَ أيّامٍ . ^۲

۸۱۱.فضائل الصحابة عن أبي مطر البصريّ :أنَّهُ شَهِدَ عَلِيّا أتى أصحابَ التَّمرِ وجارِيَةٌ تَبكي عِندَ التَّمّارِ ، فَقالَ : ما شَأنُكِ ؟ قالَت : باعَني تَمرا بِدِرهَمٍ ، فَرَدَّهُ مَولايَ فَأَبى أن يَقبَلَهُ .
قالَ : يا صاحِبَ التَّمرِ ، خُذ تَمرَكَ وأعطِها دِرهَمَها ؛ فَإِنَّها خادِمٌ ولَيسَ لَها أمرٌ ، فَدَفَعَ عَلِيّا ، فَقالَ لَهُ المُسلِمونَ : تَدري مَن دَفَعتَ ؟ ! قالَ : لا ، قالوا : أميرَ المُؤمِنينَ ! فَصَبَّ تَمرَها ، وأعطاها دِرهَمَها .
قالَ : اُحِبُّ أن تَرضى عَنّي ، قالَ : ما أرضاني عَنكَ إذا أوفَيتَ النّاسَ حُقوقَهُم ! ^۳