453
توسعه اقتصادي بر پايه قرآن و حديث ج1

۷۹۶.الكافى از مهاجر از مردى اهل ثقيف :علىّ بن ابى طالب عليه السلام مرا بر بانقيا و يكى از توابع كوفه گماشت و در حضور مردم به من فرمود: «بر خراجى كه بايد بستانى ، خوب مراقبت كن و در آن بكوش و از آن درهمى را وامگذار ؛ و آن گاه كه خواستى براى مأموريت خويش رهسپار شوى ، نزد من آى!» .
گفت: نزد وى رفتم ؛ مرا فرمود: «آن چه از من شنيدى ، سخنى زيركانه [و به مصلحتِ مكان و حاضران] بود [نه اين كه بخواهم به آن عمل كنى] ؛ مبادا مسلمان يا يهودى يا مسيحى اى را براى ستاندنِ درهمى خراج ، بزنى يا براى گرفتن درهمى ، چهارپايى را كه با آن كار مى كنند ، بفروشى ؛ كه ما مأموريم تا زياده مال ايشان را بگيريم» .

۷۹۷.السنن الكبرى از عبدالملك بن عمير :مردى از ثقيف مرا خبر داد: علىّ بن ابى طالب عليه السلام مرا بر بزرگْ شاپور گماشت و فرمود: «هرگز براى جمع آورى درهمى ، كسى را به تازيانه مزن و روزىِ افراد ، جامه زمستان و تابستان ، و چهارپايى را كه با آن كار مى كنند ، مفروش ؛ و كسى را در طلب درهمى بر پاى ايستاده نگه مدار!» .
گفت: گفتم: «اى اميرالمؤمنين! پس بايد همان گونه كه از نزدت مى روم ، بازگردم!»
فرمود: «اگر چنان كه رفته اى ، بازگردى ، واى بر تو! جز اين نيست كه ما مأموريم تا زياده مالشان را از ايشان بگيريم» .

۷۹۸.امام كاظم عليه السلام :زمين هايى كه قدرتمندانه و با سپاه سواره و پياده فراچنگ مى آيند ، همواره در دست كسى مى مانند كه آن را آباد و سرزنده نگاه دارد و در آن كار كند ؛ و به اندازه توانشان ، حكمران از ايشان ماليات مى ستانَد ؛ خواه نيم ، خواه يك سوم ، و خواه دو سوم ؛ يعنى به اندازه اى كه به صلاح ايشان باشد و زيانشان نرسانَد .


توسعه اقتصادي بر پايه قرآن و حديث ج1
452

۷۹۶.الكافي عن مهاجر عن رجل من ثقيف :اِستَعمَلَني عَلِيُّ بنُ أبي طالِبٍ عليه السلامعَلى بانِقيا وسَوادٍ مِن سَوادِ الكوفَةِ ، فَقالَ لي وَالنّاسُ حُضورٌ : اُنظُر خَراجَكَ فَجِدَّ فيهِ ولا تَترُك مِنهُ دِرهَما ، فَإِذا أرَدتَ أن تَتَوَجَّهَ إلى عَمَلِكَ فَمُرَّ بي .
قالَ : فَأَتَيتُهُ فَقالَ لي : إنَّ الَّذي سَمِعتَ مِنّي خُدعَةٌ ، إيّاكَ أن تَضرِبَ مُسلِما أو يَهودِيّا أو نَصرانِيّا في دِرهَمِ خَراجٍ ، أو تَبيعَ دابَّةَ عَمَلٍ في دِرهَمٍ ، فَإِنَّما اُمِرنا أن نَأخُذَ مِنهُمُ العَفوَ . ۱

۷۹۷.السنن الكبرى عن عبد الملك بن عمير :أخبَرَني رَجُلٌ مِن ثَقيفٍ قالَ : اِستَعمَلَني عَلِيُّ بنُ أبي طالِبٍ رضى الله عنه عَلى بُزُرجَسابورَ ، فَقالَ : لا تَضرِبَنَّ رَجُلاً سَوطا في جِبايَةِ دِرهَمٍ ، ولا تَبيعَنَّ لَهُم رِزقا ، ولا كِسوَةَ شِتاءٍ ولا صَيفٍ ، ولا دابَّةً يَعتَمِلونَ عَلَيها ، ولا تُقِم رَجُلاً قائِما في طَلَبِ دِرهَمٍ .
قالَ : قُلتُ : يا أميرَ المُؤمِنينَ ، إذَن أرجِعُ إلَيكَ كَما ذَهَبتُ مِن عِندِكَ !قالَ : وإن رَجَعتَ كَما ذَهَبتَ ، وَيحَكَ! إنَّما اُمِرنا أن نَأخُذَ مِنهُمُ العَفوَ ـ يَعنِي الفَضلَ ـ . ۲

۷۹۸.الإمام الكاظم عليه السلام :الأَرَضونَ الَّتي اُخِذَت عَنوَةً بِخَيلٍ ورِجالٍ فَهِيَ مَوقوفَةٌ مَتروكَةٌ في يَدِ مَن يَعمُرُها ويُحييها ويَقومُ عَلَيها ، عَلى ما يُصالِحُهُمُ الوالي عَلى قَدرِ طاقَتِهِم مِنَ الحَقِّ ؛ النِّصفِ (أ) والثُّلثِ (أ) والثُّلثَينِ ، وعَلى قَدرِ ما يَكونُ لَهُم صَلاحا ولا يَضُرُّهُم . ۳

1.الكافي : ۳ / ۵۴۰ / ۸ ، من لا يحضره الفقيه : ۲ / ۲۴ / ۱۶۰۵ ، تهذيب الأحكام : ۴ / ۹۸ / ۲۷۵ .

2.السنن الكبرى : ۹ / ۳۴۵ / ۱۸۷۳۶ ، اُسد الغابة : ۴ / ۹۸ / ۳۷۸۹ وفيه «مدرج سابور» بدل «بُزُرْجسابور» ، كنز العمّال : ۴ / ۵۰۱ / ۱۱۴۸۸ نقلاً عن سنن سعيد بن منصور وفيه «برج سابور» .

3.الكافي : ۱ / ۵۴۱ / ۴ عن حمّاد بن عيسى عن بعض أصحابنا .

  • نام منبع :
    توسعه اقتصادي بر پايه قرآن و حديث ج1
    سایر پدیدآورندگان :
    محمّد محمّدى رى‏شهرى، با همکاری: سیدرضا حسینی
    تعداد جلد :
    2
    ناشر :
    انتشارات دارالحدیث
    محل نشر :
    قم
    تاریخ انتشار :
    1382
    نوبت چاپ :
    اول
تعداد بازدید : 71800
صفحه از 506
پرینت  ارسال به