(انظر) الموت باب ۳۶۸۴، ۳۶۸۵.

۲۵۰۷

تَفسيرُ العَدلِ

الكتاب :

إِنَّ اللّهَ يَأْمُرُ بِالْعَدْلِ وَ الإِحْسانِ وَ إِيتاءِ ذِي القُرْبَى وَ يَنْهَى عَنِ الفَحْشاءِ وَ المُنْكَرِ وَ البَغْيِ يَعِظُكُمْ لَعَلَّكُمْ تَذَكَّرُونَ» . ^۱

الحديث :

۱۲۱۲۰.الإمامُ عليٌّ عليه السلامـ في قَولِهِ تَعالى : «إِنّ اللّهَ يَأمُرُ بِالعَدلِ و الإِحسانِ» ـ: العَدلُ الإنصافُ، و الإحسانُ التَّفَضُّلُ . ^۲

۱۲۱۲۱.عنه عليه السلامـ أيضا ـ: العَدلُ الإنصافُ . ^۳

(انظر) الإنصاف : باب ۳۸۱۷.

۲۵۰۸

سَعَةُ العَدلِ

۱۲۱۲۲.الإمامُ عليٌّ عليه السلامـ فيما رَدَّهُ عَلَى المُسلِمينَ مِن قَطائعِ عُثمانَ ـ: و اللّهِ لَو وَجَدتُهُ قَد تُزُوِّجَ بِه النِّساءُ و مُلِكَ (تُمُلِّكَ) بِهِ الإماءُ لَرَدَدتُهُ؛ فإنَّ في العَدلِ سَعَةً، و مَن ضاقَ عَلَيهِ العَدلُ فالجَورُ عَلَيهِ أضيَقُ . ^۴

۲۵۰۷

معناى عدالت

قرآن:

«خدا به عدالت و احسان به خويشاوندان فرمان مى دهد و از فحشا و زشت كارى و ستم نهى مى كند، باشد كه پذيراى پند شويد».

حديث:

۱۲۱۲۰.امام على عليه السلامـ درباره آيه «خدا به عدالت و احسان فرمان مى دهد» ـفرمود : مقصود از عدالت، انصاف است و منظور از احسان، بخشش و تفضّل.

۱۲۱۲۱.امام على عليه السلامـ نيز درباره همين آيه ـفرمود : عدالت، يعنى انصاف.

۲۵۰۸

گستردگى عدالت

۱۲۱۲۲.امام على عليه السلامـ درباره برگرداندن زمينهايى كه عثمان به تيول داده بود ـفرمود : به خدا سوگند، اگر زمينى را بيابم كه به كابين زنان رفته و به وسيله آنها كنيزانى خريدارى شده باشند، بى گمان آن را برمى گردانم؛ زيرا، عدالت فراخ است و هركه عدالت بر او تنگ آيد، بى عدالتى بر وى تنگ تر آيد.

۲۵۰۶

العَدلُ حَياةٌ

۱۲۱۱۴.الإمامُ عليٌّ عليه السلام :العَدلُ حَياةٌ . ^۱

۱۲۱۱۵.عنه عليه السلام :العَدلُ حَياةُ الأحكامِ . ^۲

۱۲۱۱۶.الإمامُ الباقرُ عليه السلامـ في قولِهِ تعالى : «اِعلَموا أَنَّ اللّهَ يُحْيي الأَرضَ بَعدَ مَوتِها» ـ: يُحيِيها اللّهُ عَزَّ و جلَّ بِالقائمِ عليه السلام بَعدَ مَوتِها، (يَعني) ^۳ بِمَوتِها كُفرَ أهلِها، و الكافِرُ مَيِّتٌ . ^۴

۱۲۱۱۷.الإمامُ الصّادقُ عليه السلامـ لَمّا سُئلَ عَنِ الآيةِ ـ: العَدلُ بَعدَ الجَورِ . ^۵

۱۲۱۱۸.الإمامُ الكاظمُ عليه السلامـ في قَولِه تَعالى : «يُحْيِي الأَرْضَ بَعدَ مَوتِها» ^۶ ـ: لَيسَ يُحيِيها بِالقَطْرِ، و لكِنْ يَبعَثُ اللّهُ رِجالاً فيُحيُونَ العَدلَ فتَحيا الأرضُ لإحياءِ العَدلِ، و لاَءقامَةُ الحَدِّ للّهِِ أنفَعُ في الأرضِ مِنَ القَطرِ أربَعينَ صَباحا . ^۷

۱۲۱۱۹.الإمامُ العسكريُّ عليه السلامـ لِعَمَّتِهِ حَكيمَةَ بِنتِ مُحَمَّدِ بنِ عَلِيِّ بنِ موسَى الرِّضا : ـ: بِيتِي اللَّيلَةَ عِندَنا؛ فإنَّهُ سَيُولَدُ اللَّيلَةَ المَولودُ الكَريمُ عَلَى اللّهِ عَزَّ و جلَّ الَّذي يُحيي اللّهُ عَزَّ و جلَّ بِهِ الأرضَ بَعدَ مَوتِها . ^۸

۲۵۰۶

عدالت مايه زندگى است

۱۲۱۱۴.امام على عليه السلام :عدالت، زندگى است.

۱۲۱۱۵.امام على عليه السلام :عدالت، مايه حيات احكام [الهى ]است.

۱۲۱۱۶.امام باقر عليه السلامـ درباره آيه «بدانيد كه خدا زمين را بعد از مردنش زنده مى كند» ـفرمود : خداوند عزّ و جلّ زمين را بعد از آن كه مُرد، به وسيله قائم عليه السلام زنده مى كند. مقصود از مرگِ زمين، كفر ساكنان آن است و كافر [در حقيقت ]مردار است.

۱۲۱۱۷.امام صادق عليه السلامـ در پاسخ به پرسش از همين آيه ـفرمود : مقصود، [برپايى ]عدالت، بعد از ستم است.

۱۲۱۱۸.امام كاظم عليه السلامـ درباره آيه «زمين را بعد از مرگش زنده مى كند» ـفرمود : منظور زنده كردن زمين با باران نيست، بلكه خداوند مردانى را مى فرستد كه عدالت را زنده مى كنند و با زنده شدن عدالت، زمين نيز زنده مى شود. هر آينه، بر پا داشتن حدود (احكام) خدا در روى زمين، از باران چهل روز سودمندتر است.

۱۲۱۱۹.امام عسكرى عليه السلامـ به عمه خود حكيمه دخت امام جواد عليه السلام ـفرمود : امشب نزد ما بمان؛ زيرا بزودى فرزندى به دنيا خواهد آمد كه نزد خداوند عزّ و جلّ گرامى است و خداوند عزّ و جلّ به وسيله او زمين را پس از مردن آن زنده خواهد كرد.