كتاب مفصلى است كه در آن مناظرات و احتجاجات پيامبر صلىاللهعليهوآله و ائمه هدى عليهمالسلامو علماى شيعه با فرق مختلف و مخالفين به فارسى ترجمه شده است . اين كتاب به نام شاه سليمان صفوى (۱۰۷۷ ـ ۱۱۰۵ ق) تأليف و مؤلف در سال ۱۰۹۷ ق به آن آغاز و در۲۴ ذى قعده ۱۱۰۱ق به انجام رسانيده و كتابش را در ۶۲ فصل تنظيم نموده كه عنوان برخى فصلها ۱ چنين است :
فصل ۱ ـ مناظره نبى اكرم صلىاللهعليهوآله با اهل اديان خمسه؛
فصل ۱۰ ـ مناظره و جواب دادن حضرت رضا عليهالسلام سؤالات مأمون را؛
فصل ۲۰ ـ مناظره مفيد با ورثانى و جواب و سؤال شيعه و سنى؛
فصل۳۰ ـ جواب هشام بن حكم سؤال مردى را از معنى حديثى كه عامه ازحضرت أمير المؤمنين عليهالسلامروايت كردهاند؛
فصل ۴۰ ـ مناظره شيخ مفيد در قول عباس بن عبدالمطلب؛
فصل ۵۰ ـ در ذكر اجوبه سيد حسن بن سيد راجو؛
فصل ۶۲ ـ در ذكر حكايات عجيبه.
[الذريعه : ۲/۴۲۹ و ۱۶/۳۲۵ و ۲۲/۲۸۰ ؛ منزوى : ۲/۸۹۴ و ۹۹۳]
آغاز : حمد بى حد و ثناى بى عد حضرت صانعى را كه اصناف مخلوقات را از تنگناى ظلمتكده عدم به فضاى روشنايى وجود رسانيد.
نسخهها :
۴۵۳۵/۱ . تهران، سپهسالار : ۱۸۱۸، نسخ، حبيب اللّه بن يحيى همدانى، ۱۱۰۲ق، ۲۹۰ برگ [فهرست سپهسالار : ۳/۲۱۳].
۴۵۳۶/۲ . تهران، دانشگاه تهران : ۱۸۲۲، نسخ، محمد شفيع، ۱۱۰۳ق، مجدول، ۲۵۷ برگ [فهرست دانشگاه تهران : ۸/۴۱۷].
۴۵۳۷/۳ . تهران، مجلس شوراى اسلامى : ۵۶۹۲، آغاز : برابر نمونه، نسخ، بدون نام كاتب، ۱۲۱۰ق، «۴۸۰ص»۲۴۰ برگ [فهرست مجلس : ۱۷/۱۴۵].
۴۵۳۸/۴ . تهران ، دانشگاه تهران: ۲۴۸۵ ، نسخ ، محمد على بن احمد بيدگلى كاشانى ، سهشنبه ۱۰ ربيع الاول ۱۲۳۵ق ، ۲۱۱ برگ [فهرست دانشگاه تهران: ۹ / ۱۲۵۵] .
۴۵۳۹/۵ . تهران ، مجلس شوراى اسلامى: ۲۰۸۸ ، نسخ ، بدون نام كاتب ، بدون تاريخ كتابت ، ۴۳۷ برگ [فهرست مجلس: ۶ / ۷۵] .
۴۵۴۰/۶ . قم، گلپايگانى : ۳۱/۳/۴۱۱، فصل چهارم (مناظره امام حسن عليهالسلام) تا فصل شصت و پنجم (در ذكر حكايات عجيبه غريبه)، از آغاز و انجام افتادگى دارد، آغاز : ترك نمود تو را به عقبة بن ابى معيط الصاق مىنمايد تا اينكه به واسطه اين بنا و رفعتى كسب كند با آنكه حضرت اللّه تعالى وعده فرموده از جهت تو و پدر و مادر تو، نستعليق، بدون نام كاتب، بدون تاريخ كتابت، نسخه در حاشيه تصحيح شده، ۳۱۰ برگ، ۱۲ سطر [فهرست گلپايگانى، جديد].
۴۵۴۱/۷ . قم، مسجد اعظم : ۸۸۵، از فصل دوم تا پنجاه و هشتم، بدون نام كاتب، سده ۱۲ و ۱۳ق [فهرست مسجد اعظم، قديم : ۳۵].
