49
قرآن‌شناسی امامیه در پژوهش‌های غربی

در لکهنو از یک نَوّاب۱، که وی در ذکر نام او هیچ تردیدی ندارد، خریداری شده است. معلوم نیست که آن نوّاب چگونه این کتاب را به دست آورده، و منبع اصلی آن نیز تا کنون ردیابی نشده است. گفته می‌شود که این نسخه خطی دست‌کم حدود ۲۰۰ یا ۳۰۰ سال قدمت دارد. ظاهر کلی آن از نسخه‌برگردانِ آن که ما در این شماره چاپ کرده‌ایم قابل مشاهده است. این نسخه‌برگردان از روی یک عکس گرفته شده است.

ترجمه بین‌خطیِ فارسی چندان دقیق صورت نگرفته است. برای نمونه، در سورة سورة الولایه؛ مأخوذ از نسخه دست‌نویس قرآنِ بانکیپور

1.عنوانی که در هندوستان به امیران و راجه‌ها اطلاق می شده است. (م.)


قرآن‌شناسی امامیه در پژوهش‌های غربی
48

بوده‌اند، و آن سخنان را مفسران سنیِ طبقه نخست ثبت و ضبط کرده‌اند، دلایل کافی برای این اعتقاد را فراهم می‌کرد که برخی آیات (همچون «آیه سنگسار»)، که قرار بوده جزئی از قرآن باشند، ناپدید شده‌اند.۱ لذا همه چیز فراهم بود تا فرقه شیعه را وسوسه کند که برخی از این آیات و سورههای گم‌شده را کشف کند، یا وانمود کند که کشف کرده است، و با درج آنها در قرآن مؤیدهایی برای دعاوی اهل بیت[[ع]] فراهم آورد؛ اما، به جز سوره‌ها و آیات پراکنده‌ای که در اینجا درصدد بررسی آنها هستیم و باید آنها را مواردی در نظر گرفت که چندین قرن پیش فرقه‌ای کوچک از شیعیان مطرح کرده‌اند تا آنچه را به گمان ایشان از قرآنِ مرسوم مفقود شده بود تدارک ببینند، به نظر می‌رسد تا کنون هیچ تلاشی از این قبیل انجام نشده باشد. این برای کلیت جامعه شیعه افتخار بزرگی است؛ چراکه وسوسه [[انجام چنین کاری]] برای افرادِ مستعدِ بی‌پروا باید بسیار زیاد بوده باشد. این واقعیت که این متونِ تازه کشف‌شده ادعای مطابقت با آن متونی را ندارند که، بنابر روایات، عایشه و دیگران در شمار آیاتِ گم‌شده معرفی می‌کنند، دلیلی بر اصالت آنهاست، که باید آن را، دست‌کم تا حدی، خنثی‌کننده بخشی از استدلال‌های طرف دیگر در نظر گرفت.

افزوده‌های شیعی که ما اینجا در صدد ترجمه آنها هستیم شامل دو سوره کامل و تعدادی آیات پراکنده است، آیاتی که فرض این بوده که به نحو متناسبی متعلق به سوره‌های مختلفی بوده‌اند که در قرآن آمده‌اند، اما برخی مخالفانِ دعاویِ علی[[ع]] آن آیات را از آن سوره‌ها حذف کرده‌اند. همه این عبارات در نسخه‌ای خطی از قرآن در بانکیپورِ هندوستان در ژوئن ۱۹۱۲ کشف شدند. ما امیدواریم بتوانیم به‌زودی آنها را به شکل اصلیِ عربی، به ضمیمه یادداشت‌ها و ترجمه بین‌خطیِ فارسی‌اش، منتشر سازیم. این نیز قابل ذکر است که این نسخه خطی در کتابخانه‌ای است که یک مسلمان هندی ثروتمند تأسیس کرده است. کتابدار می‌گوید که این نسخه خطی حدود بیست سال پیش

1.. در بازنگری میزان الحق تا حدودی به این موضوع پرداخته‌ام.

  • نام منبع :
    قرآن‌شناسی امامیه در پژوهش‌های غربی
    سایر پدیدآورندگان :
    سيّد محمد علي طباطبايي
    تعداد جلد :
    1
    ناشر :
    انتشارات دارالحدیث
    محل نشر :
    قم
    تاریخ انتشار :
    1395
    نوبت چاپ :
    اول
تعداد بازدید : 13889
صفحه از 311
پرینت  ارسال به