۹ / ۵
نيرنگ
۱۷۸۱.امام على عليه السلام :آن گاه كه از پيامبر خدا سخنى براى شما نقل مى كنم ، به خدا سوگند ، اگر از آسمان فرو افتم ، برايم دوست داشتنى تر است از اين كه بر او دروغ ببندم ؛ و [ نيز ]آن گاه كه ميان خود و شما سخن مى گويم : «به درستى كه جنگ ، نيرنگ است» ۱ .
۱۷۸۲.امام باقر عليه السلام :به درستى كه على عليه السلام مى فرمود : «اگر پرندگان ، مرا برُبايند ، برايم دوست داشتنى تر است از اين كه چيزى را به پيامبر خدا نسبت دهم كه نفرموده است . از پيامبر خدا شنيدم كه در روز [ جنگ] خندق مى فرمود : جنگ ، نيرنگ است . مى فرمود : هر گونه كه مى خواهيد ، سخن بگوييد » .
۱۷۸۳.امام على عليه السلامـ در حكمت هاى منسوب به ايشان ـ: در نبرد ، به نيرنگ خويش بيشتر اعتماد كن تا به نيرويت ، و [ نيز ]به پرهيز و احتياط خود ، شادمان تر باش تا به كارزار و دليرى ات ؛ چرا كه جنگ ، جنگِ بى باكان ، و غنيمتِ محتاطان است .
۱۷۸۴.الكافىـ به نقل از عدى بن حاتم ـ: به درستى كه اميرمؤمنان،هنگامى كه در صفّين با معاويه رو در رو شد، صدايش را بلند مى كرد تا يارانش بشنوند ومى فرمود : «به خدا سوگند ، معاويه و يارانش را خواهم كُشت!» . آن گاه در آخر سخن ، صدايش را آهسته مى كرد و مى گفت : «إن شاء اللّه !» .
من نزديك ايشان بودم و گفتم : اى اميرمؤمنان! به درستى كه سوگند ياد كردى بر آنچه انجام مى دهى . آن گاه «ان شاء اللّه » گفتى . مقصودت از اين ، چه بود؟
فرمود : «جنگ ، نيرنگ است و من نزد مؤمنان ، دروغگو نيستم . خواستم تا يارانم را بر دشمن بشورانم تا سُستى نكنند و [ به نبردِ] با آنان ، رغبت پيدا كنند . پس در آينده، داناترين آنان، از اين سخنْ سود بَرَد . إن شاء اللّه !».
