۵۵۲۵.التوحيدـ به نقل از محمّد بن عيسى بن عبيد ـ: امام رضا عليه السلام به من فرمود: «اگر از تو بپرسند كه آيا خدا شى ء است يا نه، چه پاسخ مى دهى؟».
به او گفتم: خدا، خودش را شى ء دانسته، آن جا كه مى گويد: «بگو: كدام شى ء، گواهى اش بزرگ تر است؟ بگو: خدا ميان من و شما گواه است» . من هم مى گويم: خدا شى ء است، امّا نه همچون اشياى ديگر؛ زيرا اگر او را شى ء ندانيم، او را انكار و رد كرده ايم.
امام عليه السلام به من فرمود: «راست گفتى و به حق رسيدى».
آن گاه امام رضا عليه السلام به من فرمود: «مردم در بحث توحيد، سه اعتقاد دارند: نفى، تشبيه و اثبات بدون تشبيه. اعتقاد نفى، درست نيست و اعتقاد تشبيه، درست نيست؛ زيرا چيزى همانند خداى والا و متعال وجود ندارد، و راه درست، اعتقاد سوم، يعنى اثبات [خدا] بدون تشبيه [او به ديگر موجودات ]است».

۵۵۲۶.امام جواد عليه السلام:پروردگار والا و بلند مرتبه ما، همانند، مخالف، همتا، چگونگى، سرانجام و دركِ چشم ندارد.

۵۵۲۷.امام جواد عليه السلام:مردى پيشِ روى امام رضا عليه السلام ايستاد و به او گفت: اى فرزند پيامبر خدا! پروردگارت را براى ما توصيف كن كه كسانى كه در نزد ما هستند با ما در اين باره، اختلاف دارند.
امام رضا عليه السلام فرمود: «هر كس پروردگارش را با قياس [و مقايسه او با آفريدگان] وصف كند، هميشه در اشتباه مى مانَد و از راه روشن، منحرف است، و كژ روى كرده ، و از راه درست، گم راه است، و سخن نازيبنده مى گويد. خدا را به همان صورت كه خود شناسانده، بدون اين كه قابل مشاهده باشد، معرّفى مى كنم و او را با همان بيان كه خود توصيف كرده، بدون اين كه صورت و شكل قابل تصوّرى داشته باشد، مى ستايم. او با حواس، درك نمى شود و با مردم، قياس نمى شود. او بدون تشبيه شناخته مى شود. در عين حال كه دور است، نزديك است و بى آن كه همانندى داشته باشد، به آفريدگانش تشبيه نمى شود».

۵۵۲۵.التوحيد عن محمّد بن عيسى بن عبيد :قالَ لي أَبُوالحَسَنِ عليه السلام : ما تَقولُ إِذا قيلَ لَكَ : أَخبِرني عَنِ اللّهِ عز و جل شَيءٌ هُوَ أَم لا ؟
قالَ : فَقُلتُ لَهُ : قَد أَثبَتَ اللّهُ عز و جلنَفسَهُ شَيئا حَيثُ يَقولُ : «قُلْ أَىُّ شَىْ ءٍ أَكْبَرُ شَهَـدَةً قُلِ اللَّهُ شَهِيدُ بَيْنِى وَبَيْنَكُمْ» فَأقولُ : إِنَّهُ شَيءٌ لا كَالأَشياءِ ؛ إِذ في نَفيِ الشَّيئِيَّةِ عَنهُ إِبطالُهُ ونَفيُهُ .
قالَ لي : صَدَقتَ وأَصَبتَ .
ثُمَّ قالَ لِيَ الرِّضا عليه السلام : لِلنّاسِ فِي التَّوحيدِ ثَلاثَةُ مَذاهِبَ : نَفيٌ ، وتَشبيهٌ ، وإِثباتٌ بِغَيرِ تَشبيهٍ ، فَمَذهَبُ النَّفيِ لا يَجوزُ ؛ ومَذهَبُ التَّشبيهِ لا يَجوزُ ؛ لِأَنَّ اللّهَ ـ تَبارَكَ وتَعالى ـ لا يُشبِهُهُ شَيءٌ ، وَالسَّبيلُ فِي الطَّريقَةِ الثّالِثَةِ إِثباتٌ بِلا تَشبيهٍ . ^۱

۵۵۲۶.الإمام الجواد عليه السلام :رَبُّنا ـ تَبارَكَ وتَعالى ـ لا شِبهَ لَهُ ، ولا ضِدَّ ولا نِدَّ ولا كَيفَ ولا نِهايَةَ ولا تَبصارَ بَصَرٍ . ^۲

۵۵۲۷.عنه عليه السلام :قامَ رَجُلٌ إِلَى الرِّضا عليه السلام فَقالَ لَهُ : يَا ابنَ رَسولِ اللّهِ ، صِف لَنا رَبَّكَ ؛ فَإِنَّ مَن قِبَلَنا قَدِ اختَلَفوا عَلَينا .
فَقالَ الرِّضا عليه السلام : إِنَّهُ مَن يَصِفُ رَبَّهُ بِالقياسِ لا يَزالُ الدَّهرُ فِي الاِلتِباسِ ، مائِلاً عَنِ المِنهاجِ ، ظاعِنا فِي الاِعوِجاجِ ، ضالاًّ عَنِ السَّبيلِ ، قائِلاً غَيرَ الجَميلِ ، أُعَرِّفُهُ بِما عَرَّفَ بِهِ نَفَسهُ مِن غَيرِ رُؤيَةٍ ، وأَصِفُهُ بِما وَصَفَ بِهِ نَفسَهُ مِن غَيرِ صورَةٍ ، لا يُدرَكُ بِالحَواسِّ ، ولا يُقاسُ بِالنّاسِ ، مَعروفٌ بِغَيرِ تَشبيهٍ ، ومُتدانٍ في بُعدِهِ لا بِنَظيرٍ ، لا يُمَثَّلُ بِخَليقَتِهِ . ^۳